Page images
PDF
EPUB

Pag.

Titul. IV.

V.

De singulis legitimorum heredum ordinibus . 148
De successione coniugum, fisci, et de iis, qui

singulari iure succedunt . . . . . . . 151

CAPUT III.

De testamentariis hereditatibus.

Titu). I. Qui testamentum facere non possunt . . . 152

II. De solennitatibus testamentorum vulgaribus · 154 , III.

De militari, aliisque privilegiariis testamentis 157
De heredibus instituendis . . . . . . . 159
De substitutionibus . . . . . . . . . 162
De origine et progressu institutionis vel exhe-

redationis necessariæ et inofficiosorum tes

tamentorum . . . . . . . . . .. VII. De legitima portione . . . . . . . . . 168 III. De necessariis institutionibus vel exheredatio

nibus præteritionibusque . . . . . . . IX. De liberis adoptivis, illegitimis, eorumque iure

et viduæ inope . . . . . . . . . . 173 De causis, ex quibus inutilia sunt et infirman

tur testamenta . . . . . . . . . . 174

[ocr errors]

CAPUT IV.
De acquirendis vel omittendis hereditatibus.

Titul. I.

II.

180

Quibus modis hereditas acquiritur ... 176
De commodo et incommodo hereditatis aditæ
De beneficiis inventarii et separationis ...
De collocatione bonorum . . . . . . . 183
De iure accrescendi . . . . . . . . .. 185
Quibus ex causis hereditas delata amittitur . 186

[blocks in formation]

CAPUT V.
De legatis, fideicommissis et mortis causa donationibus.

Titul. I.

II.

De veteri iure legatorum et fideicommissorum 187
De legatis vel rebus singulis per fideicommis-

sum relictis . . . . . . . . . . . 190 De acquisitione legatorum vel rerum singularum

per fideicommissum relictarum .... · 198

III.

Titul. IV.

V. on VI.

VII. , VIII. , IX.

Pag.
De iure accrescendi inter legatarios ... 202
De ademptione et translatione legatorum .. 204
De lege Falcidia . . . . . . . . . 206
De fideicommissariis hereditatibus . . . . 208
De codicillis . . . . . . . . . . . . 210
De mortis causa donationibus et capionibus . 213

LIBER TERTIUS.
De obligationibus.

CAPUT I.
Communia de obligationibus præcepta.
De obligationum vi atque natura .... 217
De damno præstando per dolum et culpam

alicui dato . . . . . . . . . . . 220 De causis, ex quibus nascuntur obligationes . 223

CAPUT II.
De verborum obligationibus.

[merged small][ocr errors][merged small]

Titul. I. De stipulationum vi atque natura .... 226

II. De inutilibus stipulationib. aliisque contractibus 229
III. De duobus reis stipulandi et promittendi . . 234
IV. De fideiussoribus et de Senatuscons. Velleiano 237

CAPUT III.
De obligationibus quæ re aut litteris contrahuntur.
Titul. I. De mutui datione .......... 240
, II. De usuris. . . . . . . . . . . . . 241

III. De litterarum obligatione ....... 242 2 IV. De commodato ........... 243 V. De deposito . . . . . . . . . . . ..

244 VI. De pignore seu contractu pigneratitio . ; . 246 VII. De cæteris contractibus, qui re perficiuntur sed certum nomen non habent . . .

CAPUT IV. De obligationibus quo consensu perficiuntur. Titul. I. De emptione et venditione . . . . . . . 248

II. De locatione et conductione . . . . . . 254

:III. De societate. . '. . . . . . i'l. 258 In IV. De mandato . . . . . . . . . . . . 262

.

. 247

CAPUT V.

Titul. I.

De obligationibus quæ ex pactis nascuntur.

Pag. De pactis et de nudorum pactorum vi atque

potestate . . . . . . . . . . . . 264 De pactis Prætoriis . . . . . . . . 267 De pactis legitimis et præsertim de donatio

nibus inter vivos . . . . . . . . . 268

II.

..

CAPUT VI.
De obligationibus quæ ex delicto nascuntur.
Titul. I. De delictis generatim . . . . . . . . 273

II. . De furtis . . . . . . . . . . . .. 275
III. De bonis vi raptis ......... 277

IV. De lege Aquilia . . . . . . . . . . 278 , V. De iniuriis ... .... ..... 279

[ocr errors]

CAPUT VII. De) obligationibus quo ex variis causarum figuris oriuntur. Titul. I. De obligationibus quæ quasi ex contractu nas

cuntur . . . . . . . . . . . . 282 , II. De obligationibus quæ quasi ex delicto oriuntur 284 , III. De cæteris causis obligationum ..... 285

[blocks in formation]

CAPUT VIII.
Quibus modis obligationes extinguuntur.
Quibus modis ipso iure tollitur obligatio . . 286
Quibus modis per exceptionem infirmantur ob-

ligationes . . . . . . . . . . . 292

quibus om

LIBER QUARTUS.

De actionibus et aliis iuris persequendi modis.

CAPUT I.
Generalia de iuris persecutione præcepta.

De variis iuris persequendi modis ..293
De actionib. et de iis per quos agere possumus 294

Titul. I.

II.

De est

Pag. Titul. III. De orig. et progressu actionum apud Romanos 296

IV. De divisione actionum . . . . . . . . 298 , V. De perpetuis et temporalibus actionibus et quæ

ad heredes et in heredes transeunt . . . 305 VI. De exceptionibus et replicationibus .... 307 VII. De iudiciis variisque iudicialibus actibus .. 309 VIII. De satisdationibus aliisque cavendi modis . . 314

CAPUT II.

II.

De singulis actionibus.
Titul. I. De præiudicialibus actionibus . . . . . . 316

De in rem actionibus . . . . . . . . . '317
De actionibus quæ ex contractu nascuntur .. 325
De in personam actionib. quæ ex pactis dantur 331

De actionib. quæ quasi ex contractu nascuntur 331
I. De condictionibus ex causis datorum et de ad

exhibendum actione . . . . . . . . 336 VII. Quod cum eo, qui in aliena potestate est, ne

gotium gestum esse dicatur . . . . . . 338 VIII. De actionibus quæ ex delictis vel quasi ex de

lictis nascuntur . . . . . . . . . . 340 , IX. De noxalibus actionibus ....... 343

CAPUT III.

De interdictis.

Titul. I.

, II.

Communia interdictorum . . . . . . . . 344
De interdictis, quæ de possessione vel quasi

possessione proponuntur . . . . . . . 346 Reliquorum interdictorum tabula....349

III.

CAPUT IV.
De in integrum restitutionibus.
Communia de in integ. restitutionib. præcepta
De singulis in integrum restitutionum causis

Titul. 1.

II.

350 352

INSTITUTIONES
IURIS ROMANI PRIVATI.

INTRODUCTIO.

CAP. I.
GENERALIA DE NATURA IURIS PRINCIPIA.

TIT. I. DE IURE ET IUSTITIA). $. 1. QUICUNQue se ad cognoscendam iuris disciplinam est applicaturus, eum ante omnia nosse oportet, quid sit ius, et quam multiplex sit huius verbi significatio. Quæ res cum multum habeat difficultatis, in ea definienda accuratius nobis erit versandum. Ac primum quidem ius idem est atque facultas faciendi aliquid, vel potestas aliqua in rebus vel personis. Ius tum ei esse dicitur, qui in civitate constituta eiusmodi facultate ita libere uti potest, ut eum reipublicæ magistratus tueantur, et auctoritate sua contra contrectantium conatus defendant?). Ita, qui nostram profitentur doctrinam, iuris nomen intelligi volunt; cum, si de ethica iuris significatione sermo est, ius sive iustum illud sit, quod a recta hominis conscientia ut bonum, erga alios licitum probatur iisve debitum habetur.

§. 2. Iuris quæque facultas a publica auctoritate comprobata atque firmata est, et propterea ab omnibus, qui in civitate versantur, ita agnosci, inviolataque servari debet, ut hi necessitate quadam et officio adstringantur, quo fit, ut quoties in altera parte ius invenimus, in altera iuris vinculum seu iuris officium esse di

1) Inst. 1, 1. Dig. 1, 1 (de iustitia et iure).

2) Iuris vocabulum hoc sensu intellectum ius in sensu subiectivo i. e. subiective sumto insignire hodie dicunt.

« PreviousContinue »