Page images
PDF

aliquid vel lucri causa vel metus vel custodiae condiderit sub terra, non est thesaurus. Pau1. 1. 31 § 1 D. h. t.

b. Thesauros, quos quis in suo loco invenerit, D. Hadrianus naturalem aequitatem secutus ei concessit, qui invenerit; idemque statuit, si quis in sacro aut in religioso loco fortuito casu invenerit; at si quis in alieno loco non data ad hoc opera, sed fortuitu invenerit, dimidium domino soli concessit. § 39 I . h. t.

c Si in locis fiscalibus vel publicis religiosisve aut in monumentis thesauri reperti fuerint, Divi Fratres constituerunt, ut dimidia pars ex his fisco vindicaretur; item si in Caesaris possessione repertus fuerit, dimidiam aeque partem fisco vindicari. Callistr. 1. 3 § 10 D. de I. F. 49, 14.

[ocr errors]

2. In agris limitatis ius alluvionis locum non habere constat. Flor. 1. 16 eod.

3. Insula in flumine nata, si quidem mediam partem fluminis tenet, communis est eomm, qui ab utraque parte fluminis prope ripam praedia possident, pro modo latitudinis cuiusque praedii, quae latitudo prope ripam sit; quodsi alteri parti proximior sit, eorum est tantum, qui ab ea parte prope ripam praedia possident. 1. 7 § 3 eod.

4. Quodsi toto naturali alveo relicto flumen alias fluere coeperit, prior quidem alveus eorum est, qui prope ripam praedia possident, pro modo scilicet latitudinis cuiusque praedii, quae latitudo prope ripam sit; novus autem alveus eius iuris esse incipit, cuius et ipse flumen, id est publicus iure gentium. § 5. ibid.

b. 1. Praeterea id quod in solo nostro ab aliquo aedificatum est, quamvis ille suo nomine aedificaverit, iure naturali nostrum est, quia superficies solo cedit. §. Multoque magis id accidit et in planta, quam quis in solo nostro posuerit, si modo radicibus terram complexa fuerit, §. Idem contingit et in frumento, quod in solo nostro ab aliquo satum fuerit. Gaj. II. § 73—75.

2. Item si quis ex alienis caementis in solo suo aedificaverit, domum quidem vindicare poterit, caementa autem resoluta prior dominus vindicabit. Pau1. 1. 23 § 7 D. de R. V. 6, 1.

3. Redemptores, qui suis caementis aedificant, statim caementa faciunt eorum, in quorum solo aedificant. Ulp. 1. 39 pr. eod.

4. Arbor radicitus eruta et in alio posita . . . ubi coaluit, agro cedit, et si rursus eruta sit, non ad priorem dominum revertitur. Pau1. 1. 26 § 2 D. h. t.

B. SDer Gigentum§ertoerb burd) 2leeeffion i. e. S. a. tritt ein, toenn mit ber eigenen Sad)e eine frembe (nid)t infolge eine§ 23er* trage§) in ber 2Beife — untrennbar (b. b. nid)t obne SBerlefcung ber ^ntegritdt ber berbunbenen <2ad)e trennbar) — med)antfd) oerbunben toirb, bafj lefctere burd) bie 23erbinbung it)re Selbftdnbigfeit — bauernb — oerIiert, unb al§ blofjer £eil ber erfteren erfd)eint. SDa§ @igentum an ber erfteren (Sad)ganje§, ^auptfad)e) betoirft tion felbft — bleibenbe§, bei trennbarer SBerbinbung einftroeilige§ — @igentum an ber mit ifjr berbunbenen lefcteren (£eil, 9tebenfad)e). 23gf. § 73. HI. A. — b. @injefne ^dHe untrennbarer 33erbinbung: 1. Gin* toebung; 2. Ferruminatio, b. i. jebe eine fotd)e ^ofjdfion betoirfenbe SBerbinbung, burd) toefd)e eine einfad)e ©ad)e (§ 73. II. a.) entftet)t; 3. Sd)rift auf frembem SRateriat; 4. ©emafbe auf frember iafef ober Seintoanb, bod) toirb biefer %aU, tooriiber unter ben 9t6m. 3uriften Streit toar, rid)tiger unter bem ©efid)t§punft ber Speji* fifation (§ 86) bet)anbelt. — 23gl. § 90. I. A. d. § 137. II. a. 1. Gemma inclusa auro alieno vel sigillum candelabro vindicari non potest, sed ut excludatur, ad exhibendum agi potest. Paul. 1. 6 D. ad exhib. 10, 4.

2. Habitator in aliena aedificia fenestras et ostia imposuit, eadem post annum dominus aedificiorum dempsit . . . Respondit . . quae alienis aedificiis connexa essent, ea quamdiu iuncta manerent, eorundem aedificiorum esse, simul atque inde dempta essent, continuo in pristinam causam reverti. Iul. 1.59 D. de R. V. 6, 1.

3. Si quis rei suae alienam rem ita adiecerit, ut pars eius fieret, veluti si quis statuae suae brachium aut pedem alienum adiecerit, aut . . mensae pedem, dominum eius totius rei effici vereque statuam suam dicturum . . plerique recte dicunt. — Si statuae meae brachium alienae statuae addideris, non posse dici brachium tuum esse, quia tota statua uno spiritu continetur. Paul. 1. 23 § 2. 5 eod.

4. Proculus indicat hoc iure nos uti, quod Servio et Labeoni placuisset: in quibus propria qualitas rei spectaretur, si quid additum erit, toti cedit, ut statuae pes aut manus, scypho fundus aut ansa, lecto fulcrum, navi tabula, aedificio caementum: tota enim eius sunt, cuius ante fuerant . Id. 1. 26 § 1 D. h. t.

b. 1. Si alienam purpuram quis intexuit suo vestimento, licet pretiosior est purpura, accessionis vice cedit vestimento. § 26 I. h. t . (= de R. D. 2, 1.)

2. Item quaecumque aliis iuncta sive adiecta accessionis loco cedunt, ea quamdiu cohaerent, dominus vindicare non potest; sed ad exhibendum agere potest, ut separentur et tunc vindicentur: scilicet excepto eo, quod Cassius de ferruminatione scribit. Dicit enim, si statuae suae ferruminatione iunctum brachium sit, unitate maioris partis consumi, et quod semel alienum factum sit, etiam si inde abruptum sit, redire ad priorem dominum non posse. Non idem in eo quod adplumbatum sit, quia ferruminatio per eandem materiam facit confusionem, plumbatura non idem efficit. cit . 1. 23 § 5.

3. Sed et id quod in charta mea scribitur aut in tabula pingitur statim meum fit, licet de pictura quidam contra senserint propter pretium picturae: sed necesse est ei rei cedere id, quod sine illa esse non potest. § 3 ibid.

4. Si quis in aliena tabula pinxerit, quidam putant tabulam picturae cedere, aliis videtur picturam, qualiscumque sit, tabulae cedere; sed nobis videtur melius esse, tabulam picturae cedere: ridiculum est enim, picturam Apellis vel Parrhasii in accessionem vilissimae tabulae cedere. § 34 I. h. t .

C. ©inen (Sntfd)dbigung§anfprudj foat ber berlierenbe ©igentumer nur bann, toenn bte Skrbtnbung burd) etnen britten ober, fall§ burd) ifjn felbft, fo boct) irrtiimlid) belotrft toorben ift. 35erfelbe toirb in berfd)iebener 2Beife geltenb gemad)t, je nad)bem ber 2Ser* lierenbe ober ber ©etoinnenbe fid) im Sefitje ber Sad)e befinbet. §at Iefcterer mala fide bie 23erbinbung borgenommen, fo fann audj actio furti begrunbet fein. (23gl. § 90. I . B. b. § 137. II.)

a. In omnibus igitur istis, in quibus mea res per praevalentiam alienam rem trahit meamque efficit, si eam rem vindicem, per exceptionem doli mali cogar pretium eius quod accesserit dare. — In omnibus his casibus, in quibus neque ad exhibendum neque in rem locum habet, in factum actio necessaria est. cit. 1 . 23 § 4. 5.

b. Lex XII tabularum neque solvere permittit tignum furtivum aedibus vel vineis iunctum neque vindicare; quod providentur lex effecit, ne vel aedificia sub hoc praetextu diruantur, vel vinearum cultura turbetur. Sed in eum qui convictus est iunxisse, in duplum dat actionem. — Tigni autem appellatione continetur omnis materia, ex qua aedificium constet, vineaeque necessaria. Id. 1. 1 pr. § 1 D. de tigno. 47, 3.

II. Confusio unb commixtio. a. SDurd) jufdHige — ot)ne tlber* einfommen erfolgte — unfd)eibbare unb fubftanjieHe 33ermifd)ung oon oerfd)iebenen Gigentumern get)brigen Quantitdten berfelben ober oerfdjiebener 2lrt ober ©attung entftebt an bem ©anjen ein 3RiU eigentum. b. 2lnber§ bertyilt e§ fid) mit fremben ©elbftiiden; biefe gefjen — fatt^ fie nid)t erfennbar finb — in ba§ @igentum be§* jentgen iiber, toelcber fie mit feinen eigenen bermengt fjat, todf)renb fiir ben SBerlierenben gegen ben lefcteren ein ^orberung§*9t. auf bie burcb jene reprdfentirte Summe entftebt.

a. 1. Si duorum materiae ex voluntate dominorum confusae sint, totum id corpus, quod ex confusione fit, utriusque commune est, veluti si qui vina sua confuderint aut massas argenti vel auri conflaverint; . . quodsi fortuitu et non voluntate dominorum confusae fuerint vel diversae materiae vel quae eiusdem generis sunt, idem iuris esse placuit. §. Quodsi frumentum Titii tuo frumento mixtum fuerit, si quidem ex voluntate vestra, commune erit, quia singula corpora i. e. grana, quae cuiusque propria fuerunt, ex consensu vestro communicata sunt; quodsi casu id mixtum fuerit, vel Titius id miscuerit sine voluntate tua, non videtur commune esse, quia singula corpora in sua substantia durant. § 27. 28 I . h. t.

2. Pomponius scribit, si quid quod eiusdem naturae est, ita confusum est atque commixtum, ut diduci et separari non possit, non totum sed pro parte esse vindicandum; . . pro rata ponderis quod in massa habemus. Ulp. 1. 3 § 2 D. de R. V. 6, 1.

3. Idem Pomponius scribit: si frumentum duorum non

Battow8ti, 3n|.titntien«t. 1. Sluft. 14

[ocr errors]
« PreviousContinue »