Page images
PDF
EPUB
[ocr errors]

XIT. Ut & XII. Idem labor, tefte Svetonio Jul. XLIV. ful.Cæfar Julium Cæsarem ; idem & jam antea Cn. pejus & Pompejum exercuit , fi vera refert Isidorus

Conftan. Hisp. Orig. V, 1. &, qui hunc exscripsit, Gra-
Linus M. tianus can. 2. diftin&t. 3. Ita enim ibi Ifidorus:

Leges autem redigere in libros primus conful
Pompejus inftituere voluit, fed non persevera-
vit, obtrellatorum metu . Deinde Calar cæpit
id facere, fed ante interfectus est. Sunt etiam,
qui Conftantinum M. de ejusmodi corpore
juris compilando cogitasse ferunt . Beyer.
Pofito ad Digeft. I, s. 146. Sed nescio quo au-
ctore . Id certius , horuin omnium conflia
fuisse irrita. In priinis dolendum , Cæfari ,
huic operi quain maxime pari, per fara non
licuifse tam præclare de Ronana jurispruden-

tia mereri. Huber. Aufpico domeft. V. p. 177. XIII. Edi

XIII. Edicta prætoruin, Augusto imperanaa! Præ- te , diligenter colligere interpretarique ceea torú pri perat C. Aulus Ofilius Jureconfulus () L. 2. Aa ab O S. 44. D. de orig. jur. L. 1. C. 2. D. ne quis enm filio, qui in jus vocabitur. Sed privatim susceptum

fuerat hoc opus, neque adeo publicam um-
quum auctoritatem videtur obtinuisse . Me-
nag. Amænit. Jur. 447. do p.98. Unde eo faci.
lius periit , poftquain edictum Juliani ejus
luininibus oftecit.

XIV.

[ocr errors]

(r) Jam ante C. Ofilium ad Edi&um quædam

commentari cæperat Ser. Sulpicius, quæ Bru-
to dedicavit . L. 1. §. 44. D. de orig. jur.
ex quo Sulpicii commentario fragmentum ex-
ftat. L. 5. $. I. D. de inftitor. actione ; fed
brevifiimam hoc opus fuille cbservac Poin.
ponius,

XIV. Postea, Hadriano imperante, edicta XIV. Edita prætorum in unum codicem coaluere, vel ex &um

per

pequum multis potius edictuin unum , quod perpe-salvii 100: tuum vocabatur , concinnatum est circa an. liani. num, uti Ant. Pagi in dis. Hypat. P. II. p. 209. computat, cxxx. Eutrop. Epit. Hift. Rom. VIII, 9. L. I. S. 18. C. de vet. jure enucl. L. 10. C. de condi&t. indebiti. Auctor operis, non Didius Julianus, Imperator, ceu ex loco quodain Aurelli Victoris male intellecto conjecerat Hugo Grot. Flor. Spars.p. 641. sed Salvius Julianus, Didii proavus, teste Spartian, vir. Julian. I. gente Africanus, Adrumeti natus, uti eft apud Grut. Infcript. pag. CCCCLVIII. de quo jureconfulto præter Bertrandum & Guil. Grotium legi merentur Ægid. Menag. Amanit.jur. XXXIV. & Henr. Dodvell. Praleft. Cambden. VIII.p. 333. Quamvis vero mi. rifice Julianum collaudent veteres, adeo, u eum vouent virum fapientiffimum, Nov. LXXIV. maxima exiftimationis virum , difertiffimum jurisperitum, L. s. C. de bonis 914& lib. juris sublimillimum teftem, fumma auctorita tis hominem ,

ego pretorii editi ordinatorem L. 10. C. de condilt. indeb. summum au&torem juris scientia , L. 15. C. de ufufr. dago habit. & quæ alia paflim funt ejus elogia; non tam men nævis caruiffe ajunt hoc edictuin. Quzdam enim addidit de fuo, quæ prætor num quam edixerat L. 3. D. de conj.cum emanc. lib. Quædam detraxit, veluti illa, quæ de jurejurando Veftalibus & Flamini Diali remittendo edixerat prætor. Gell. Nolt. Att. X, 15. Quædain correxit pro lubitu L. 1. §. 1. D.

commod,

commod. L. 1. D. quod met. causa . Vid. Jo. Ber-
trand. de Jurisperit. 1, 1.p.31. Guil. Grot. de Vit.
Jureconf. 11, 6. p. 127. Jac. Gothofred. Manual.
jur. II, 14. 15. Nihilominus tainen facile eum
excufat Hadriani Imp. auctoritas. Hujus enim
aufpiciis fcripfit. Et laudi fibi duxiffe Hadria-
num, și nova jura condidiffe diceretur, quin
ideo alterum Numain videri voluisse , ex Au-
relio Victore Schotti præclare observavit
Henr. Dodvvell. Pralelt. Cambden. VII. p. 294.
Ceterum tantam hic Juliani labor auctoritatem
in foro obtinuit, ut Diocletianus & Maximia-
nus Imp. illud JUS PERPETUUM adpel-
lare non dubitent , in L. S. E. de adpellat.
Unde non mirun, quod ex eo tempore Fu-
rius Anthianus , Pomponius, Calliftratus ,
Paulus, Ulpianus aliique clariffimi jurecoli-
sulti, certatim ad Edictum perpetuum com-

mentati sint.
XV. Edi. XV. Eodem exemplo etiam Edictum pro-
&um provinciale nefcio (s) quis concinnavit , quod
vinciale. tamen ab edicto perpetuo prætoris parum dif-

crepasse videtur. Caji fane fragmenta ex
commentariis ad Edićtum provinciale tartum
non in omnibus fragınentis aliorum ex libris
ad edi&tum prætoris respondent : adeo uc
Gothofredus in ordinando edicto perpetuo
etiam Caji fragmentis uti non dubitarit. Cem
terum hanc utriufque edicti fimilitudinem ne-

mo

(s) Eidem Hadriano hoc edi&um provinciale

tribuit Henr. Dodvvell. ad Sparrian. Had, 2.
p. 395. Sed dubium hoc eft. Verosimilius ,
quod sub Marco in lucem prodierit. Vid. Size
Spanh. Orb. Rom. II, 12. p. 97.

[merged small][ocr errors]

didi per:

mo mirabitur ; qui noverit, jam olim proconfules urbana edicta in jure dicundo plerumque esse sequutos, Cicero Verrin. I, 46. & ad Attic. Epift. VI, 1. Conf. Ezech. Spanhem. Orb. Rom. Exerc. 2. II. I 2. p. 97.

XVI. Periic utrumque edictum , magno XVI. Rea jurisprudentiæ incommodo . Fragmenta ta- ftitutio emen, hinc inde in Digeftis reliqua , tanquam fractas e naufragio tabulas collegerunt Egui

petui, narius Baro in libris Manualium (1), Guil. Ranchinus , cujus labor ad edictum prodiit Paris. MDXCVII. 8. recusus in Jo. Herin. Schminckii Syntagm. Critico Marp.olo Ic CCXVII.4. & qui in dirigendo ordinandoque potius , quam concionando edicto , omnium fuperavit induftriam, Jac. Gothofredus , cujus Series librorum edilti perpetui inter quatuor

fontes juris civilis exstat. * XVIL

. Ex quo Imperatores non amplius XVII.Cofenatus confultis , sed epiftolis , nova jura dices in condere cceperant ; intra ducentos annos in quibus tantum cumulum etiain hæc excreyere Princi-colleaz pum refcripta, ut eciam de iis in codices (w) tiones colligendis cogitarint Gregorius & Herino- principú.

genes, () Parum honorifice de hac Eguinarii colle&io.

ne sentit Jac. Gothofr. in Biblioth, juris l. P. 46. abi observac, auctorem fæpe data opera fingere edi&a , quæ numquam fuerint , multaque eo referre, quæ ex jureconsultorum placitis , moribus antiquis, novisque principum

inftituris descendant. (n) Codices quum femper rocentur hujufmodi

Refcriptorum principalium collectiones'; observandum, codices Olim a voluminibus dilin

[ocr errors]

/

[ocr errors]

1

genes, seu, ut aliis vocantur, Gregorianus
& Hermogenianus, quorum codices privata
auctoritate concinnati , etiam a Juftiniano
celebrantur. Conft. fumma reip. $. I. de Ju-

fin. cod. confirm. XVIII.

XVIII. Ad Gregorianum codicem quod
Codex
Gregoria-

attinet , eum recentiorem Hermogeniano cre-
dit Guido Panciroll. de claris legum Intere
terprer. I, 65. 66. qui & auctorein efle fu-
{picatur Gregorium, fub Valente & Gratia-
no præfectum annonæ , Afrieæque proco!.
cujus mentio fit L. 15. C. Theod. de piftorib.
At Gregorio alii hunc codicem tribuit Go-
thofredus Prolegom. Cod. Theod. I, p. 183. qui
fub Constantino M. fuerit Præfectus præto-
rio, cujusque mentio fit L. 3. C. Theod. de
annon, doo L. 2. C. Theod. de contrah. emt. ac
& in L. 1. C. de natural. lib. Neutrum adeo
certum atque expedituin videtur. Augufti-
Bus fane ad Pollent. II, 8. auctorem non Gre-
gorium vocat, fed Gregorianum: eodemque
modo eundein laudac Auctor collarionis le
gum Mofaicarum do Romanarum, 1, 8. 9. &
10. VI, 4. s. Continuille vero hic codex vi-
detur conftitutiones ab Hadriano ufque ad
Diocletianum & Maximianum. (x)

XIX.

dos, atque ita adpellatos libros quadrata vel
quadrangula forma; ( nam & triangularis for-
mæ mencio fit apud Dionyf. Perieget. p. 36.)
quamvis alias vulgari usu omnes libri vocentur
codices. L. 52. D. de Legat. 3. Salmas, de modo
Uf27.X.

(.p.413. Schuling. ad Paul. p. 377.
(*) In fragmentis fane codicis Gregoriani, quæ

« PreviousContinue »